మొదటి వామనావతారం, దుంధు వధ

Last visit was: Tue Mar 28, 2017 9:49 am

మొదటి వామనావతారం, దుంధు వధ

Postby Narmada on Fri Feb 25, 2011 6:19 pm

యాభై రెండవ అధ్యాయము

నారద ఉవాచ ।
కాని తీర్థాని విప్రేన్ద్ర ప్రహ్లాదోऽనుజగామ హ ।
ప్రహ్లాదతీర్థయాత్రాం మే సమ్యగాఖ్యాతుమర్హసి ।। 52.1 ।।
పులస్త్య ఉవాచ ।
శృణుష్వ కథయిష్యామి పాపపఙ్కప్రణాశినీమ్ ।
ప్రహ్లాదతీర్థయాత్రాం తే శుద్ధపుణ్యప్రదాయినీమ్ ।। 52.2 ।।
సంత్యజ్య మేరుం కనకాచలేన్ద్రం తీర్థం జగామామరసంఘజుష్టమ్ ।
ఖ్యాతం పృతివ్యాం శుభదం హి మానసం యత్ర స్థితో మత్స్యవపుః సురేశః ।। 52.3 ।।
తస్మింస్తీర్థవరే స్నాత్వా సంతర్ప్య పితృదేవతాః ।
సంపూజ్య చ జగన్నాథమచ్యుతం శ్రుతిభిర్యుతమ్ ।। 52.4 ।।
ఉపోష్య భూయః సంపూజ్య దేవర్షిపితృమానవాన్ ।
జగామ కచ్ఛపం ద్రష్టుం కౌశిక్యాం పాపనాశనమ్ ।। 52.5 ।।
తస్యాం స్నాత్వా మహానద్యాం సంపూజ్య చ జగత్పతిమ్ ।
సముపోష్య శుచిర్భూత్వా దత్వా విప్రేషు దక్షిణామ్ ।। 52.6 ।।
నమస్కృత్య జగన్నాథమథో కూర్మవపుర్ధరమ్ ।
తతో జగామ కృష్ణాఖ్యం ద్రష్టుం వాజిముఖం ప్రభుమ్ ।
తత్ర దేవహ్రదే స్నాత్వా తర్పయిత్వా పితౄన్ సురాన్ ।। 52.7 ।।
సంపూజ్య హయశీర్షం చ జగామ గజసాహ్వయమ్ ।
తత్ర దేవం జగన్నాథం గోవిన్దం చక్రపాణినమ్ ।। 52.8 ।।
స్నాత్వా సంపూజ్య విధివత్ జగామ యమునాం నీమ్ ।
తస్యాం స్నాతః శుచిర్భూత్వా సంతర్ప్యార్షిసురాన్ పితౄన్ ।
దదర్శ దేవదేవేశం లోకనాథం త్రివిక్రమమ్ ।। 52.9 ।।
నారద ఉవాచ ।
సామ్ప్రతం భగవాన్ విష్ణుస్త్రైలోక్యాక్రమణం వపుః ।
కరిష్యతి జగత్స్వామీ బలేర్బన్ధనమీశ్వరః ।। 52.10 ।।
తత్కథం పూర్వకాలేऽపి విభురాసీత్ త్రివిక్రమః ।
కస్య వా బన్ధనం విష్ణుః కృతవాంస్తచ్చ మే వద ।। 52.11 ।।
పులస్త్య ఉవాచ ।
శ్రూయతాం కథియిష్యామి యోऽయం ప్రోక్తస్త్రివిక్రమః ।
యస్మిన్ కాలే సంబభూవ యం చ వఞ్చితవానసౌ ।। 52.12 ।।
ఆసీద్ ధున్ధురితి ఖ్యాతః కశ్యపస్యౌరసః సుతః ।
దనుగర్భసముద్భూతో మాబలపరాక్రమః ।। 52.13 ।।
స సమారాద్య వరదం బ్రహ్మాణం తపసాసురః ।
అవధ్యత్వం సురైః సేన్ద్రైః ప్రార్థయత్ స తు నారద ।। 52.14 ।।
తద్ వరం తస్య చ ప్రాదాత్ తపసా పఙ్కజోద్భవః ।
పరితుష్టః స చ బలీ నిర్జగామ త్రివిష్టపమ్ ।। 52.15 ।।
చతుర్థస్య కలేరాదౌ జిత్వా దేవాన్ సవాసవాన్ ।
ధున్ధుః శక్రత్వమకరోద్ధిరణ్యకశిపౌ సతి ।। 52.16 ।।
తస్మిన్ కాలే స బలవాన్ హిరణ్యకశిపుస్తతః ।
చచార మన్దరగిరౌ దైత్యం ధున్ధుం సమాశ్రితః ।। 52.17 ।।
తతోऽసురా యథా కామం విహరన్తి త్రివిష్టపే ।
బ్రహ్మలోకే చ త్రిదశాః సంస్థితా దుఃఖసంయుతాః ।। 52.18 ।।
తతోऽమరాన్ బ్రహ్మసదో నివాసినః శ్రుత్వాథ ధున్ధుర్దితిజానువాచ ।
బ్రజామ దైత్య వయమగ్రజస్య సదో విజేతుం త్రిదశాన్ సశక్రాన్ ।। 52.19 ।।
తే ధున్ధువాక్యం తు నిశమ్య దైత్యాః ప్రోచుర్న నో విద్యతి లోకపాల ।
గతిర్యయా యామ పితామహాజిరం సుదుర్గమోऽయం పరతో హి మార్గః ।। 52.20 ।।
ఇతః సహస్రైర్బహుయోజనాఖ్యైర్లోకో మహర్నామ మహర్షిజుష్టః ।
యేషాం హి దృష్ట్యార్'పణచోదితేన దహ్యన్తి దైత్యాః సహసేక్షితేన ।। 52.21 ।।
తతోऽపరో యోజనకోటినా వై లోకో జనో నామ వస్న్తి యత్ర ।
గోమాతరోऽస్మాసు వినాశకారి యాసాం రజోऽపీహ మహాసురేన్ద్ర ।। 52.22 ।।
తతోऽపరో యోజనకోటిభిస్తు షడ్భిస్తపో నామ తపస్విజుష్టః ।
తిష్ఠన్తి యత్రాసుర సాధ్యవర్యా యేషాం హి నశ్వాసమరుత్ త్వసహ్యః ।। 52.23 ।।
తతోऽపరో యోజనకోటిభిస్తు త్రింశద్భిరాదిత్యసహస్రదీప్తిః ।
సత్యాభిధానో భగవన్నివాసో వరప్రదోऽభుద్ భవతో హి యోऽసౌ ।। 52.24 ।।
యస్య వేదధ్వనిం శ్రుత్వా వికసన్తి సు రాదయః ।
సంకోచమసురా యాన్తి యే చ తేషాం సధర్మిణః ।। 52.25 ।।
తస్మాన్మా త్వం మహాబాహో మతిమేతాం సమాదధః ।
వైరాజభువనం ధున్ధో దురారోహం సదా నృభిః ।। 52.26 ।।
తేషాం వచనమాకర్ణ్య ధున్ధుః ప్రోవాచ దానవాన్ ।
గన్తుకామః స సదనం బ్రహ్మణో జేతుమీశ్వరాన్ ।। 52.27 ।।
కథం తు కర్మణా కేన గమ్యతే దానవర్షభాః ।
కథం తత్ర సహస్రాక్షః సంప్రాప్తః సహ దైవతైః ।। 52.28 ।।
తే ధున్ధునా దానవేన్ద్రాః పృష్టాః ప్రోచుర్వచోऽధిపమ్ ।
కర్మ తన్న వయం విద్మః శుక్రస్తద్ వేత్త్యసంశయమ్ ।। 52.29 ।।
దైత్యానాం వచనం శ్రుత్వా ధునధుర్దైత్యపురోహితమ్ ।
పప్రచ్ఛ శుక్రం కిం కర్మ కృత్వా బ్రహ్మసదోగతిః ।। 52.30 ।।
తతోऽస్మై కథయామాస దైత్యచార్యః కలిప్రియ ।
శక్రస్య చరితం శ్రీమాన్ పురా వృత్రరిపోః కిల ।। 52.31 ।।
శక్రః శతం తు పుణ్యానాం క్రోతూనామజయత్ పురా ।
దైత్యేన్ద్ర వాజిమేధానాం తేన బ్రహ్మసదో గతః ।। 52.32 ।।
తద్వాక్యం దానవపతిః శ్రుత్వా శుక్రస్య వీర్యవాన్ ।
యష్టుం తురగమేధానాం చకార మతిముత్తమామ్ ।
అథామన్త్ర్యాసురగురుం దానవాంశ్చాప్యనుత్తమాన్ ।। 52.33 ।।
ప్రోవాచ యక్ష్యేऽహం యజ్ఞైరశ్వమేధైః సదక్షిమైః ।
తదాగచ్ఛధ్వమవనీం గచ్ఛామో వసుధాధిపాన్ ।। 52.34 ।।
విజిత్య హయమేధాన్ వై యథాకామగుణన్వినతాన్ ।
ఆహూయన్తాం చ నిధయస్త్వాజ్ఞాప్యనాతాం చ గుహ్యకాః ।। 52.35 ।।
ఆమన్త్ర్యన్తాం చ ఋషయః ప్రయామో దేవికాటతమ్ ।
సా హి పుణ్యా సరిచ్ఛ్రేష్ఠ సర్వసిద్ధికరీ శుభా ।
స్థానం ప్రాచీనమాసాద్య వాజిసేధాన్ యజామహే ।। 52.36 ।।
ఇత్థం సురారేర్వచనం నిశమ్యాసురయాజకః ।
బాఢమిత్యబ్రవీద్ హృష్టో నిధయః సందిదేశ సః ।। 52.37 ।।
తతో ధున్ధుర్దేవికాయాః ప్రాచీనే పాపనాశనే ।
భార్గవేన్ద్రేణ శుక్రేణ వాజిమేధాయ దీక్షితః ।। 52.38 ।।
సదస్యా ఋత్విజశ్చాపి తత్రాసన్ భార్గవా ద్విజాః ।
శుక్రస్యానుమతే బ్రహ్మన్ శుక్రశిష్యాశ్చ పణ్యితాః ।। 52.39 ।।
యజ్ఞభాగభుజస్తత్ర స్వర్భానుప్రముఖా మునే ।
కృతాశ్చాసురనాథేన శుక్రస్యానుమతేऽసురాః ।। 52.40 ।।
తతః ప్రవృత్తో యజ్ఞస్తు సముత్సృష్టస్తథా హయః ।
హయస్యాను యయౌ శ్రీమానసిలోమా మహాసురః ।। 52.41 ।।
తతోऽగ్నిధూమేన మహీ సశైలా వ్యాప్తా దిశః ఖం విదిశశ్చ పూర్ణాః ।
తేనోగ్రగన్ధేన దివస్పృసేన మరుద్ వవౌ బ్రహ్మలోకే మహర్షే ।। 52.42 ।।
తం గన్ధమాఘ్రాయ సురా విషణ్ణా జానన్త ధున్ధుం హయమేధదీక్షితమ్ ।
తతః శరణ్యం శరణం జనార్ధనం జగ్ముః సశక్రా జగాతః పరయణమ్ ।। 52.43 ।।
ప్రణమ్య వరదం దేవం పద్మనాభం జనార్దనమ్ ।
ప్రోచుః సర్వే సురగణా భయగద్గదయా గిరా ।। 52.44 ।।
భగవన్ దేవదేవేశ చరాచరపరాయణ ।
విజ్ఞప్తిః శ్రూయతాం విష్ణో సురాణామార్తినాశన ।। 52.45 ।।
ధున్ధుర్నామాసురపతిర్బలవాన్ వరబృంహితః ।
సర్వాన్ సురాన్ వినిర్జిత్య త్రైలోక్యమహారద్ బలిః ।। 52.46 ।।
ఋతే పినాకినో దేవాత్ త్రాత్'స్మాన్ న యతో హరే ।
అతో వివృద్ధిమగమద్ యథా వ్యాధిరుపేక్షితః ।। 52.47 ।।
సామ్ప్రతం బ్రహ్మలోకస్థానపి జేతుం సముద్యతః ।
శుక్రస్య మతమాస్తాయ సోऽశ్వమేధాయ దీక్షితః ।। 52.48 ।।
శతం క్రతూనామిష్ట్వాసౌ బ్రహ్మలోకం మహాసురః ।
అరోఢుమిచ్ఛతి వశీ విజేతుం త్రిదశానపి ।। 52.49 ।।
తస్మాదకాలహీనం తు చిన్తయస్వ జగద్గురో ।
ఉవాయం మఖవిధ్వంసే యేన స్యామ సునిర్వృతాః ।। 52.50 ।।
శ్రుత్వా సురాణాం వచనం భగవాన్ మధుసూదనః ।
దత్త్వాభయం మహాబాహుః ప్రేషయామాస సామ్ప్రతమ్ ।
విసృజ్య దేవతాః సర్వా జ్ఞాత్వాజేయం మహాసురమ్ ।। 52.51 ।।
బన్ధనాయ మతిం చక్రే ధున్ధోర్ధర్మధ్వజస్య వై ।
తతః కృత్వా స భగవాన్ వామనం రూపమీశ్వరః ।। 52.52 ।।
దేహం త్యక్త్వా నిరాలమ్బం కాష్టవద్ దేవికాజలే ।
క్షణాన్మజ్జంస్తథోన్మజ్జన్ముక్తకేశో యదృచ్ఛయా ।। 52.53 ।।
దృష్టోऽథ దైత్యపతినా దైత్యైశ్చాన్యైస్తథర్షిభిః ।
తతః కర్మ పరిత్యజ్య యజ్ఞియం బ్రాహ్మణోత్తమాః ।। 52.54 ।।
సముత్తారయితుం విప్రమాద్రవన్త సమాకులాః ।
సదస్యా యజమానశ్చ ఋత్విజోऽథ మహౌజసః ।। 52.55 ।।
నిమజ్జమానముజ్జహ్రుః సర్వే తే వామనం ద్విజమ్ ।
సముత్తార్య ప్రసన్నాస్తే పప్రచ్ఛుః సర్వ ఏవ హి ।
కిమర్థం పతితోऽసీహ కేనాక్షిప్తోऽసి నో వద ।। 52.56 ।।
తేషామాకర్ణ్య వచనం కమ్పమానో ముహుర్ముహుః ।
ప్రాహ ధున్ధుపురోగాంస్తాఞ్ ఛ్రూయతామత్ర కారణమ్ ।। 52.57 ।।
బ్రాహ్మణో గుణవానాసీత్ ప్రభాస ఇతి విశ్రుతః ।
సర్వసాస్త్రార్థవిత్ ప్రాజ్ఞో గోత్రతశ్ చాపి వారుణః ।। 52.58 ।।
తస్య పుత్రద్వయం జాతం మన్దప్రజ్ఞం సుదుఃఖితమ్ ।
తత్ర జ్యేష్ఠో మమ భ్రాతా కనీయానపరస్త్వహమ్ ।। 52.59 ।।
నేత్రభాస ఇతి ఖ్యాతో జ్యేష్ఠో భ్రాతా మమాసుర ।
మమ నామ పితా చక్రే గతిభాసేతి కౌతుకాత్ ।। 52.60 ।।
రమ్యశ్చావసథో బన్ధో శుభశ్చాసీత్ పితుర్మమ ।
త్రివిష్టపగుణైర్యుక్తశ్చారురూపో మహాసుర ।। 52.61 ।।
తతః కాలేన మహతా ఆవయోః స పితా మృతః ।
తస్యోర్ధ్వదేహికం కృత్వా గృహమావాం సమాగతౌ ।। 52.62 ।।
తతో మయోక్తః స భ్రాతా విభజామ గృహం వయమ్ ।
తేనోక్తో నైవ భవతో విద్యతే భాగా ఇత్యహమ్ ।। 52.63 ।।
కుబ్జవామనఖఞ్జానాం క్లీబానాం శ్విత్రిణామపి ।
ఉన్మత్తానాం తథాన్ధానాం ధనభాగో న విద్యతే ।। 52.64 ।।
శయ్యాసనస్థానమాత్రం స్వేచ్ఛయాన్నభుజక్రియా ।
ఏతావద్ దీయతే తేభ్యో నార్థభాగహరా హి తే ।। 52.65 ।।
ఏవముక్తే మయా సోక్తః కిమర్థం పైతృకాద్ గృహాత్ ।
ధనార్థభాగమర్హామి నాహం న్యాయేన కేన వై ।। 52.66 ।।
ఇత్యుక్తావతి వాక్యేऽసౌ భ్రాతా మే కోపసంయుతః ।
సముత్క్షిప్యాక్షిపన్నద్యామస్యాం మామితి కారణాత్ ।। 52.67 ।।
మమాస్యాం నిమ్నగాయాం తు మధ్యేన ప్లవతో గతః ।
కాలః సంవత్సరాఖ్యస్తు యుష్మాభిరిహ చోద్ధృతః ।। 52.68 ।।
కే భవన్తోऽత్ర సంప్రాప్తాః సస్నేహా బాన్ధవా ఇవ ।
కోऽయం చ శక్రప్రతిమో దీక్షితో యో మహాభుజః ।। 52.69 ।।
తన్మే సర్వం సమాఖ్యాతా యాథాతథ్యం తపోధనాః ।
మహర్ద్ధిసంయుతా యూయం సానుకమ్పాశ్చ మే భృశమ్ ।। 52.70 ।।
తద్ వామనవచః శ్రుత్వా భార్గవా ద్విజసత్తమాః ।
ప్రోచుర్వం ద్విజా బ్రహ్మన్ గోత్రశ్చాపి భార్గవాః ।। 52.71 ।।
అసావపి మహాతేజా ధున్ధుర్నామ మహాసురః ।
దాతా భోక్తా విభక్తా చ దీక్షితో యజ్ఞకర్మణి ।। 52.72 ।।
ఇత్యేవముక్త్వా దేవేశం వామనం భార్గవాస్తతః ।
ప్రోచుర్దైత్యపతిం సర్వే వామనార్థకరం వచః ।। 52.73 ।।
దీయతామస్య దైత్యేన్ద్ర సర్వోపస్కరసంయుతమ్ ।
శ్రీమదావసథం దాస్యో రత్నాని వివిధాని చ ।। 52.74 ।।
ఇతి ద్విజానాం వచనం శ్రుత్వా దైత్యపతిర్వచః ।
ప్రాహ ద్విజేన్ద్ర తే దద్మి యావదిచ్ఛసి వై ధనమ్ ।। 52.75 ।।
దాస్తే గృహం హిరణ్యం చ వాజినః స్యన్దనాన్ గజాన్ ।
ప్రయచ్ఛామ్యద్య భవతో వ్రియతామీప్సితం విభో ।। 52.76 ।।
తద్వాక్యం దానవపతేః శ్రుత్వా దేవోऽథ వామనః ।
ప్రాహాసురపతిం ధున్ధుం స్వార్థసిద్ధికరం వచః ।। 52.77 ।।
సోదరేణాపి హి భ్రాత్రా హ్రియన్తే యస్య సంపదః ।
తస్యాక్షమస్య యద్దత్తం కిమన్యో న హరిష్యతి ।। 52.78 ।।
దాసీదాసాంశ్చ భృత్యాంశ్చ గృహం రత్నం పరిచ్ఛదమ్ ।
సమర్థేషు ద్విజేన్ద్రేషు ప్రయచ్ఛస్వ మహాభుజ ।। 52.79 ।।
మమ ప్రమాణమాలోక్య మామకం చ పదత్రయమ్ ।
సంప్రయచ్ఛస్వ దైత్యేన్ద్ర నాధికం రక్షితుం క్షమః ।। 52.80 ।।
ఇత్యేవముక్తే వచనే మహాత్మనా విహస్య దైత్యాధిపతిః సఋత్విజః ।
ప్రాదాద్ ద్విజేన్ద్రాయ పదత్రయం తదా యదా స నాన్యం ప్రగృహాణ కిఞ్చిత్ ।। 52.81 ।।
క్రమత్రయం తావదవేక్ష్య దత్తం మహాసురేన్ద్రేణ విభుర్యశస్వీ ।
చక్రే తతో లఙ్ఘయితుం త్రివిక్రమం రూపమనన్తశక్తిః ।। 52.82 ।।
కృత్వా చ రూపం దితిజాంశ్చ హత్వా ప్రణమ్య చర్షిన్ ప్రథమక్రమేణ ।
మహీం మహీధ్రైః సహితాం సహార్మవాం జహార రత్నాకరపత్తనైర్యుతామ్ ।। 52.83 ।।
భువం సనాకం త్రిదసాధివాసం సోమార్కఋక్షైర్ అభిమణ్డితం నభః ।
దేవో ద్వితీయేన జహార వేగాత్ క్రమేణ దేవప్రియమీప్సురీశ్వరః ।। 52.84 ।।
క్రమం తృతీయం న యదాస్య పూరితం తదాతికోపాద్ దనుపుఙ్గవస్య ।
పపాత పృష్ఠే భగవాంస్త్రివిక్రమో మేరుప్రమాణేన తు విగ్రహేణ ।। 52.85 ।।
పతతా వాసుదేవేన దానవోపరి నారద ।
త్రింశద్యోజనసాహస్రీ భూమేర్గర్తా దృఢీకృతా ।। 52.86 ।।
తతో దైత్యం సముత్పాట్య తస్యాం ప్రక్షిప్య వేగతః ।
అవర్షత్ సికతావృష్ట్యా తాం గర్తామపూరయత ।। 52.87 ।।
తతః స్వర్గం సహస్రాక్షో వాసుదేవప్రసాదతః ।
సురాశ్చ సర్వే త్రైలోక్యమవాపుర్నిరుపద్రవాః ।। 52.88 ।।
భగవానపి దైత్యేన్ద్రం ప3క్షిప్య సికతార్ణవే ।
కాలిన్ద్య రూపమాధాయ తత్రైవాన్తరధీయత ।। 52.89 ।।
ఏవం పురా విష్ణురభూచ్చ వామనో ధున్ధుం విజేతుం చ త్రివిక్రమోऽభూత్ ।
యస్మిన్ స దైత్యేన్ద్రసుతో జగామ మహాశ్రమే పుణ్యయుతో మహర్షే ।। 52.90 ।।

ఇతి శ్రీవామనపురాణే ద్విపఞ్చాశోऽధ్యాయః


Topic Tags

Vamana purana in telugu, Vamana puranam, Vamanavataram

  • NAVIGATION